Oyunla kelime öğrenmek gerçekten işe yarıyor mu?

Sınıfta oyun kullanan her öğretmen aynı soruyu duyar: "Çocuklar eğleniyor da, gerçekten öğreniyorlar mı?" Bu yazıda konuyla ilgili en geniş kapsamlı çalışmalardan birine bakıyoruz — ve bulgunun sınırlarını da saklamadan aktarıyoruz.

Ne ölçüldü?

Thompson ve von Gillern (2020), İngilizceyi ikinci dil olarak öğrenenlerde video oyunu tabanlı öğretimin kelime kazanımına etkisini inceleyen çalışmaları bir araya getirdi ve Bayesçi bir meta-analiz yaptı. Meta-analiz, tek bir deneye bakmak yerine onlarca çalışmanın sonucunu birleştirerek daha sağlam bir ortalama elde etme yöntemidir.

Genel sonuç oyun tabanlı öğretim lehineydi: oyun kullanan gruplar, kullanmayanlara göre daha iyi kelime sonuçları gösterdi ve etkinin büyüklüğü orta-büyük aralığındaydı.

Ama burada durmamak gerekiyor

Aynı çalışmanın yaş gruplarına göre ayrıştırdığı sonuçlar daha dikkatli okunmalı. Üniversite öğrencilerinde etki belirgindi (0,831). Buna karşılık anaokulu–4. sınıf aralığındaki öğrencilerde ölçülen etki hem daha küçüktü (0,570) hem de güven aralığı sıfırı içeriyordu.

Bunun sade anlamı şu: küçük yaş grubunda oyunların işe yaradığı yönünde bir eğilim var, ama eldeki veri "kesinlikle işe yarıyor" demeye yetecek kadar güçlü değil. Çalışmaların sayısı az, örneklemler küçük ve tasarımlar birbirinden çok farklı.

Bu çekinceyi atlayıp "araştırmalar oyunların işe yaradığını kanıtladı" demek kolay olurdu. Ama bir öğretmene yanlış bir kesinlik satmanın kimseye faydası yok.

Peki pratikte ne yapmalı?

Meta-analizlerden çıkan en tutarlı mesaj, "oyun" kelimesinin tek başına bir yöntem olmadığı. Etkinin büyüklüğü oyunun türüne, süresine ve öğrencinin seviyesine göre ciddi biçimde değişiyor. Yani soru "oyun mu, değil mi" değil; "hangi oyun, ne kadar, nasıl".

• •Oyun bir ödül değil, alıştırmanın kendisi olmalı. Kelime çalışması bitince ödül olarak açılan oyun, kelime çalışmasının süresini kısaltır.
• •Her tur cevap gerektirmeli. Çocuğun yalnızca izlediği ya da tıkladığı bir ekran, hatırlama pratiği yaptırmaz.
• •Aynı kelime birkaç gün içinde tekrar gelmeli. Tek oturumda 20 kez görülen kelime, haftaya unutulur.
• •Kısa ve sık yeğdir. 10 dakikalık günlük oyun, haftada bir 60 dakikadan daha iyi sonuç verir.

EWU Games bunu nasıl ele alıyor?

Oyunların tamamında her tur bir cevap istiyor: çocuk dinliyor, seçiyor, yanlışsa tekrar deniyor. Doğru cevabı gösterip geçen bir ekran yok.

Konu paketleri aynı kelimeyi farklı oyunlarda tekrar karşınıza çıkarıyor; böylece tekrar, aynı alıştırmanın sıkıcı tekrarı olmuyor.

Ve dürüst olalım: yukarıdaki çekince bizim için de geçerli. Oyunlar işi kolaylaştırır, öğretmenin yerini almaz.